Roels Blog

Archief voor de categorie ‘Waarneemverslagen’

 

Komeet C/2011 L4 (PanSTARRS)

donderdag, 14 maart, 2013

Deze periode is er een vrij heldere komeet zichtbaar aan de avondhemel, komeet C/2011 L4 PanSTARRS. Hij zou niet hoog boven de westelijke horizon uitkomen en vooral in de eerste dagen alleen vlak na zonsondergang zichtbaar zijn. Ondanks zijn uitzonderlijke helderheid zou het dus toch een lastige waarneming kunnen worden. De eerste dag dat de komeet in onze regionen boven de horizon uit zou piepen, was het bewolkt. Maar in de middag van dinsdag 12 maart klaarde het op en leek het erop dat het die avond toch echt zou gaan gebeuren…

(meer…)

Expeditie! De Venusovergang 2012 boven de Baltische Zee

donderdag, 7 juni, 2012

Op de vroege ochtend van 6 juni 2012 zou het dan echt gaan gebeuren: de planeet Venus zou precies voor de Zon langs schuiven. Vanuit de Benelux zou slechts het laatste uurtje van dit verschijnsel zichtbaar zijn. Een extreem zeldzame gebeurtenis, de volgende keer is pas in 2117!  Dit kon ik dus gewoon niet missen, een tweede kans om dit te bekijken komt er simpelweg niet meer tijdens mijn leven. De weersverwachting waren redelijk gunstig, tot enkele dagen terug… Het werd langzaam maar zeker duidelijk dat er precies vóór het tijdstip van de Venusovergang een wolken- en regengebied vanuit het zuidwesten het land in zou trekken. Dramatisch nieuws!

De voorspellingen werden met het uur beroerder, en daarom ben ik gaan zoeken naar een alternatieve locatie. Er mocht vanwege de extreme zeldzaamheid van dit verschijnsel best iets uit de kast getrokken worden, dus wat mij betreft zou iedere wolkenloze locatie binnen 500km een optie zijn. Omdat het wolkengebied vanuit het zuidwesten het land binnen zou komen drijven, zou de beste “vlucht” richting het noordoosten zijn, met vrij uitzicht tot op de horizon in die richting. Een heuse waarneem-expeditie dus! Ik kwam uiteindelijk met behulp van weerkaarten en Google Maps uit bij een plek in het uiterste noorden van Duitsland; de Baltische Zeekust in de buurt van Lübeck… (meer…)

Samenstand Venus en Jupiter

donderdag, 15 maart, 2012

Vanavond (en ook de komende dagen nog) staan de planeten Venus en Jupiter vlak bij elkaar aan de avondhemel. Ik heb van de gelegenheid gebruik gemaakt om een fotootje te maken, in een weiland vlakbij mijn huis. Venus is duidelijk de helderste van de twee. Bekijk dit tweetal rond 19.00 ’s avonds in het westen.

(Klik op de foto voor een grotere versie)

Maansverduistering 10 december 2011: totaal en gedeeltelijk tegelijk

zaterdag, 10 december, 2011

Vandaag vond er voor de tweede keer dit jaar een totale Maansverduistering plaats. De Aarde staat dan precies tussen de Maan en de Zon waardoor de schaduw van de Aarde de Maan volledig bedekt. Qua omstandigheden leek hij behoorlijk op die van afgelopen juni, alleen kwam de Maan vandaag pas op ná de totale fase. Alleen het laatste stukje, een gedeeltelijke verduistering, was nog te zien. Net als in juni had ik weinig hoop op een goede zichtbaarheid. Alles zou zich heel erg laag boven de horizon afspelen en het weer in december is meestal ook niet al te best.

Maar wat een geluk: de hele dag bleek heerlijk zonnig te zijn en ook op het moment dat de verduisterde Maan zou opkomen was het compleet wolkenloos. Ik had van tevoren al gepland dat de Bomendijk bij Wilp (5 min, vanaf mijn huis) een zeer geschikte plek zou zijn om de verduistering te bekijken. Vrij uitzicht tot op de horizon in de goede richting was erg belangrijk. Om 16.00 stond ik met mijn camera en een geleende telescoop (een 80mm f/6 APO, bedankt nog Steven!) op de dijk in afwachting van wat komen zou. En ja: om 16:30 uur zag ik opeens een zwak oranje sikkeltje op de noordoostelijke horizon!

(meer…)

Soms zit het mee, soms zit het tegen…

maandag, 10 januari, 2011

M42 - 120mm f/5 refractor, 13mm LVW (klik op afbeelding voor grotere versie)

Na een ontzettend lange periode van bewolkt weer was het gisteravond eindelijk eens helder. De Maan ging dan wel pas om 22.45 uur onder, maar als je zo lang niet hebt waargenomen wil je best wat langer opblijven! Om 22.30 arriveerde ik dus op de vaste waarneemstek bij Lochem. En ik was niet de eerste. Al acht mensen hadden daar hun telescoop opgezet. Het werd een gezellig avondje, want het was voor ons allemaal al weer een tijd geleden dat we elkaar “zagen”, maar waarneemtechnisch zou het voor mij een dramatische avond worden.

Ik had me namelijk voorgenomen om met mijn nieuwe 120mm refractor een schets te maken van de Orionnevel. Hij zag er door de 13mm LVW prachtig uit dus ik begon vol goede moed aan de tekening. De eerste poging mislukte helaas omdat ik er gaandeweg achter kwam dat ik het beeldveld wat te klein getekend had, waardoor de nevel veel te klein zou worden om gedetailleerd te kunnen tekenen. De tweede (grotere) tekening mislukte omdat het schetsblok iets wegzakte in mijn schoot, waardoor de fineliner uitschoot. Arg! Laatste poging. Tot ongeveer halverwege ging alles goed. Een groot deel van de sterren en de nevel had ik getekend, maar toen ik het potlood wilde uitvegen om een mooie egale gloed te maken… veegde ik onbedoeld de laatst getekende fineliner-sterren ook helemaal uit! Nogmaals ARG! Toch wilde ik nog niet stoppen en ik ging voorzichtig door. Die sterren kon ik misschien later met Photoshop weg wegwerken. Totdat het hele schetsblok uit mijn handen viel, in de modder. Bruine vlekjes prut op mijn schets! Ik was er klaar mee en heb de boel ingepakt. Het was duidelijk dat is niet mijn avond was…
En toch, eenmaal met Photoshop negatief gemaakt valt de schets in zijn geheel nog best wel mee. Het geeft aardig weer hoe M42 er door een 120mm kijker uitziet, en uiteindelijk was dat wel mijn bedoeling.

First Light Celestron C8: Jupiter

zondag, 31 oktober, 2010

Vanavond heb ik voor het eerst mijn nieuwe Celestron C8 buiten gezet. Vorige week gekocht, maar door het slechte weer tot nu toe nog niet mee kunnen kijken. Afgelopen nacht klaarde het was op. Een beetje mistig, maar daardoor was de atmosfeer wel lekker rustig. De echt heldere objecten zoals planeten en de Maan priemen wel door de mist dus zijn die op dat soort rustige nachten juist perfect waar te nemen. Jupiter bijvoorbeeld  kwam rond 23.00 voorbij het dak van de buren, de seeing leek heel aardig te zijn, dus een mooi moment voor First Light van mijn pas aangeschafte C8 op Vixen SP.

De kijker had de hele avond al in de schuur gestaan, dus hij was al behoorlijk op temperatuur. Dat merkte ik al heel snel nadat ik het deksel eraf haalde, want al na 1 minuut sloeg de dauw een witte waas over de correctorplaat! Dat begon dus goed..

Snel naar binnen voor een fohntje om de boel droog te blazen. Dat ging vlot, dus kon ik al snel de kijker op Jupiter richten.
(meer…)

Waarneemverslag Wateren, 10 oktober 2010

donderdag, 14 oktober, 2010

Met wat vertraging hier dan het waarneemverslagje van afgelopen zondagavond in Wateren. Een absolute tophemel vanaf het einde van de astronomische schemering tot een uurtje of 1. Na een hele periode alleen gekeken te hebben vond ik het wel weer eens tijd worden om wat objecten te loggen. Aan de hand van een H400 lijst voor de maanden september en oktober ben ik gaan speuren naar wat leuke objectjes:

NGC 6946
Een flinke diffuse vlek met een zwakke verheldering in het centrum. Twee spiraalarmen lijken perifeer zichtbaar: 1 aan de zuidkant richting het oosten en 1 aan de noordkant richting het westen. De zuidelijke arm lijkt het breedst.

NGC 7160

Een los open cluster dat wel wat weg heeft van het bekende E.T. cluster, maar dan kleiner. Twee heldere sterren aan de noordkant lijken twee ogen. Het lijf van zwakkere sterren strekt zich uit naar het zuiden.

(meer…)

Perseïden 2010: helemaal goed! (ASOD 14-08-’10)

vrijdag, 13 augustus, 2010

Afgelopen nacht was het dan zo ver. De Perseïden meteorenzwerm zou na middernacht zijn maximum bereiken. Nieuwe maan, dus het licht daarvan zou de waarneming niet verstoren en de kans op helder weer was aanzienlijk. Voor de zekerheid had ik de ochtend daarop vrij genomen, want dit wilde ik gewoon niet missen.

Aan het begin van de avond zag het weer er nog niet echt best uit: regen. Ik hield toch goede moed en ben rond 20.00 even naar bed gegaan om alvast wat slaap te pakken. Het zou wel eens laat kunnen worden mocht het toch nog opklaren. Om 22.30 ging de wekker, maar het weer was nog steeds niet zo fijn. Wolkenvelden dreven over, maar er zaten toch wat gaten in de bewolking. Toch maar gaan dan!

Eenmaal aangekomen op de waarneemplek bij Lochem waren er al verschillende mede-waarnemers gearriveerd: Steven, Robbert, Tom en Joost waren er al en even later zou ook Bart erbij komen. Gezellig zou het dus in ieder geval worden! De opklaringen werden langzaam breder en op een gegeven moment werd het zelfs grotendeels helder. Ik ging lekker in mijn ligstoel zitten met het schetsbord op schoot en het witte pastelpotlood in de aanslag. Kom maar op!

(meer…)

Eindelijk: de eerste deepsky-nacht van het nieuwe seizoen

vrijdag, 16 juli, 2010

De langste dag is inmiddels al weer 3 weken geleden en de dagen beginnen langzaam maar zeker weer wat korter te worden. Echt 100% donker wordt het ’s nachts nog steeds niet helemaal, maar de zon zakt al weer ver genoeg onder de horizon om weer wat aan serieuze deepsky-waarnemingen te doen. De voorspellingen waren afgelopen donderdagavond goed, de knalblauwe lucht aan het begin van de avond beloofde een goede transparante nacht. En bovendien was de 250mm Dobson net klaar voor gebruik! Op naar de binnenlanden in de buurt van Lochem, waar ik mijn vaste waarneemstekje heb. Mede-astronerd Steven had er ook wel oren naar en om 23.00 uur waren we allebei present: beiden met een 25cm Dobson.

Toen het eenmaal donker was, werd het meteen duidelijk dat dit inderdaad een prachtige transparante nacht was. De zomermelkweg stond als een heldere kronkelende boog recht boven ons en was te volgen tot enkele graden boven de zuidelijke horizon, rechts naast Boogschutter. In dat lage sterrenbeeld stonden nog drie bolvormige sterrenhopen die ik nog niet eerder waargenomen had en deze avond was perfect om ze op zoeken. M69, M70 en M55 komen allemaal niet verder dan zo’n 6 graden boven de horizon en staan daarom bekend als lastige objecten. En wanneer je ze dan eindelijk vindt, is er eigenlijk niet meer te zien dan een extreem zwak vlekje. De lol zit dan ook niet zozeer in wát je ziet, maar dát je het ziet.

(meer…)

De totale zonsverduistering van 29 maart 2006 (+filmpje)

zondag, 23 mei, 2010

Een verslag uit de oude doos: Op 29 maart 2006 was er een totale zonsverduistering zichtbaar, onder andere te zien vanaf een smalle strook door Turkije. In deze strook van zo’n 150km breed zou de Maan de Zon volledig afdekken. Een van de spectaculairste natuurverschijnselen die er zijn. Toevallig liep het eclipspad precies over een toeristisch gebied aan de kust zodat een reis er heen lekker betaalbaar bleef. Om niet achter het net te vissen hadden Maayke en ik al een jaar(!) van tevoren een vlucht+hotel geboekt. Maar eindelijk was het dan zover. We waren op de plaats van bestemming, hadden een prachtig plekje uitgezocht om de verduistering bekijken, de videocamera stond op scherp, dus het spektakel kon beginnen…

Wat een dag, die 29e maart! ’s Ochtends al vroeg uit ons hotelnest uitgekropen om als eerste op waarneemspot te zijn die we de vorige middag gevonden hadden. We waren vroeg, maar zeker niet de eersten! Om 09.00 stonden we met z’n allen op de ‘plaat’ terwijl het eerste contact pas tegen 12.30 zou zijn. We hadden mooi tijd om alle spulletjes uit te stallen, in mijn geval een oude VHS-C videocamera en een verrekijker. Ik had namelijk geen zin om de hele tijd foto’s te gaan maken en zo meer bezig te zijn met het instellen van de camera dan met het genieten van de eclips. Ik hoefde dus alleen mijn cameraatje te voorzien van een eigenmaakt astosolar-filtertje, hem op de zon te richten en verder lekker afwachten. Ik zat heerlijk op de rand van het muurtje met vrij uitzicht op de zee te wachten op wat zou komen.

(meer…)